به‌ گزارش نسیم نور؛ جهانی با اعلام این خبر افزود: ۳۰۰۰ سال قبل مردمان کهن دیار دیلمان، معدن منشورهای بازالتی را شناسایی کرده بودند.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان گیلان بیان داشت: این مجموعه، در رشته کوه‌های البرز غربی در جنوب منطقه دیلمان از بخش‌های کوهستانی شهرستان سیاهکل و در ارتفاع  ۲۲۷۵ متراز سطح دریا جای دارد.

مدیر کل میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان گیلان توضیح داد: منشورهای بازالتی فیروزکوه، در جوار بقعه امام زادگان کنعان، برهان و عمران و درختان کهنسال بلوط فیروزکوه دیلمان قرار گرفته است.

جهانی اظهار کرد: در کاوش‌های باستان‌شناسی در منطقه یسن دیلمان، نمونه‌ای از سنگ‌های منشور بازالتی که بر روی قبور و دیواره قبور ۳۵۰۰ ساله گورستان‌های یسن یا کافرستان استفاده کردند شناسایی شد و بسیاری به اشتباه فکر می‌کنند این سنگ‌ها را حجاری کرده‌اند و این در حالی است این سنگ‌ها بصورت طبیعی از معدن جدا می‌شوند و در ادوار مختلف مورد استفاده مردم بوده است که این امر نشان می‌دهد این معدن در ۳۵۰۰ سال قبل مورد شناسایی قرار گرفته و سنگ‌های آن بصورت طبیعی تراش خورده و مورد بهره‌برداری قرار می‌گرفته است.

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان گیلان بیان داشت: فیروزکوه از لحاظ ساختمان زمین‌شناسی یک ناودیس معلق خوابیده است. این ناودیس علاوه بر نقش فرسایش، به دلیل عملکرد گسل شوئیل که در شمال و گسل زرین‌رجه که در جنوب آن قرار دارد، نسبت به زمین‌های اطراف در ارتفاع بالاتری واقع شده است و به دلیل اینکه کف ناودیس حالتی هموار و فرورفته دارد، در بلندای این کوه روی یال آن، شاهد شکل‌گیری دشتی نسبتا هموار هستیم.

جهانی افزود: تنوع سازندهای زمین شناسی، به ویژه وجود آهک و سازندهای آتشفشانی(منشورها بازالتی)، آب‌ و هوای سرد و نیمه خشک کوهستانی، در نتیجه غلبه شرایط هوازدگی فیزیکی در منطقه، در همراهی با برونزد سازندهای مورد بحث، سبب شده که چهره فرسایشی در منطقه، منظری سخت فرسا داشته باشد.

جهانی در پایان افزود: پرونده ثبت میراث طبیعی این اثر با همکاری انجمن میراث فرهنگی و طبیعی استان گیلان تدوین و به وزارتخانه میراث فرهنگی کشور ارسال، و در نتیجه در فهرست آثار ملی کشور ثبت ملی شد.